VNLOK daagt Meta voor de rechter: wat betekent dit voor legale gokadvertenties?

·
Luister naar dit artikel~3 min

VNLOK daagt Meta voor de rechter wegens illegale gokadvertenties. De zaak test de DSA-verplichtingen van Meta en raakt legale aanbieders in Nederland.

De Nederlandse kansspelbranchevereniging VNLOK heeft Meta voor de rechter in Amsterdam gedaagd. Op maandag 28 september eist de vereniging strengere maatregelen tegen illegale gokadvertenties op Facebook en Instagram. Deze zaak test hoe ver een zeer groot onlineplatform moet gaan onder de Europese Digital Services Act (DSA). Voor legale aanbieders in Nederland staat er veel op het spel. ### Waarom VNLOK naar de rechter stapt VNLOK vertegenwoordigt vergunninghouders in de Nederlandse online kansspelmarkt. Volgens de vereniging is meer dan 90% van de onderzochte gokadvertenties op Facebook afkomstig van illegale sites. Dat is een bevinding van VNLOK, geen rechterlijke uitspraak. De vereniging wil dat de rechter verklaart dat Meta zijn DSA-verplichtingen niet nakomt en eist dat het bedrijf meer doet om illegale advertenties te weren. Meta verwijderde in mei 11% van de advertenties en in juni 15%, meldt VNLOK. Daarnaast wil de vereniging een verklaring van aansprakelijkheid en dwangsommen als Meta een bevel niet opvolgt. Ook is er een klacht ingediend bij de Europese Commissie. ### Preventie, niet alleen achteraf verwijderen De juridische vraag gaat verder dan of individuele advertenties na melding worden verwijderd. Onder de DSA moeten zeer grote onlineplatforms systemische risico's beoordelen en beperken, waaronder risico's van illegale inhoud. De artikelen 34 en 35 beschrijven dat kader. Dat staat naast regels over platformaansprakelijkheid. Artikel 6 biedt een voorwaardelijke vrijstelling van aansprakelijkheid voor gehoste inhoud, maar rechtbanken kunnen nog steeds bevelen geven. Artikel 8 verbiedt een algemene verplichting om alle gebruikersinhoud te monitoren. Die beperking betekent niet dat de plicht om systemische risico's aan te pakken verdwijnt. Let op: VNLOK heeft niet alle stukken openbaar gemaakt. De precieze juridische basis en alle ingeroepen wetsartikelen zijn onduidelijk. De zaak is nog niet beslist; het is geen vaststaande mededingingszaak. ### Wat andere Europese toezichthouders doen De Nederlandse zaak combineert een rechtszaak met een klacht bij de Europese Commissie. In Italië legde toezichthouder AGCOM in december 2023 een handhavingsbesluit op aan Meta vanwege het nationale verbod op gokreclame. Duitsland meldt dat beperkingen op Google- en Meta-advertenties hebben bijgedragen aan minder illegale reclame. Spanje heeft regels voor het verwijderen van illegale gokinhoud, maar er is geen vergelijkbare zaak tegen Meta bekend. Deze voorbeelden laten zien dat regelgeving per land verschilt, maar de operationele uitdaging hetzelfde is: hoe zorg je dat verwijderingsverplichtingen effectief zijn zonder elk platform of rechtsgebied over één kam te scheren? ### Wat dit betekent voor de Nederlandse markt Voor legale aanbieders is de kern duidelijk: zij moeten zich aan strikte regels houden, terwijl illegale concurrenten via sociale media hetzelfde publiek proberen te bereiken. Deze rechtszaak kan bepalen hoe ver platformen moeten gaan om dat te stoppen. De uitkomst is nog onzeker, maar de gevolgen voor de Nederlandse gokmarkt kunnen groot zijn.