Trimbos: totaalverbod op gokreclame kan gokschade verminderen

Emma Bakker · 2026-06-08

Het Trimbos-instituut is glashelder: een totaalverbod op gokreclame kan echt helpen om gokschade terug te dringen. In een recente blogpost legt het kennisinstituut uit dat gokreclame bijdraagt aan de normalisering van gokken. En het bewijs dat reclame een positieve rol speelt bij het kanaliseren van spelers naar legale aanbieders? Dat is volgens Trimbos maar beperkt. De blog is geschreven door Simone Onrust, afdelingshoofd Gokken en Digitale Media bij Trimbos. Ze verwijst onder andere naar de Monitoringsrapportage online kansspelen van de Kansspelautoriteit en de evaluatie van de Wet Koa door Dialogic. Het is een onderbouwd verhaal, gebaseerd op onderzoek. ### Meer blootstelling, meer gokken Trimbos haalt verschillende onderzoeken aan waaruit blijkt dat hoe vaker je gokreclame ziet, hoe positiever je houding tegenover gokken wordt. En dat vertaalt zich in sterkere gokintenties en meer gokgedrag. Er is zelfs sprake van een dosis-respons effect: naarmate de blootstelling toeneemt, stijgt ook het aantal mensen dat gaat gokken. Een belangrijk onderzoek dat wordt genoemd, is dat van McGrane en collega's. Zij keken naar alle beschikbare literatuur over de invloed van reclamebeleid op gokschade. Hun conclusie? Beperkingen op gokreclame kunnen zeker helpen om schade te verminderen. Maar direct bewijs voor een volledig verbod is nog schaars. Daarnaast wijst Trimbos erop dat gokreclame vooral problematisch is voor kwetsbare groepen. Voor mensen die al worstelen met gokken, kan een reclame zomaar een trigger zijn om weer te gaan spelen of onverwachte uitgaven te doen. ### Het kanalisatie-argument onder vuur Een groot deel van de blog gaat over het argument dat vergunninghouders vaak gebruiken: reclame is nodig om spelers bij legale aanbieders te houden. Dit idee – kanalisatie – werd onlangs nog aangehaald tijdens het evenement Gaming in Holland door VNLOK, Holland Casino, Nederlandse Loterij en FDJ United. Het idee is simpel: als spelers niet weten welke aanbieders legaal zijn, stappen ze over naar illegale goksites. Maar Trimbos stelt dat de wetenschappelijke onderbouwing hiervoor mager is. Evaluaties van reclamebeperkingen kijken vooral naar blootstelling aan marketing, niet naar daadwerkelijke verschuivingen tussen legaal en illegaal aanbod. En uit onderzoek naar de Belgische markt, Fins onderzoek uit de coronaperiode, en studies naar waarom spelers voor illegale aanbieders kiezen, blijkt iets anders. Spelers kiezen vaak voor illegaal om heel andere redenen: - Aantrekkelijke bonussen - Ruimer productaanbod - Minder restricties - Mogelijkheid om met crypto te betalen - Omzeilen van uitsluiting of limieten ### België als voorbeeld Trimbos noemt België als een land waar reclamebeperkingen niet hebben geleid tot meer illegaal gokken. Maar let op: België heeft geen volledig verbod. Het systeem kent uitzonderingen. Reclame op eigen kanalen van vergunninghouders is nog toegestaan, net als reclame via zoekresultaten na gokgerelateerde zoekopdrachten. Ook sportsponsoring bestaat nog, vaak via constructies zoals gelieerde domeinen en reclame bij amateurclubs. Affiliatie valt in België nadrukkelijk niet onder het reclameverbod. De Belgische Kansspelcommissie heeft verduidelijkt dat affiliatewebsites onder voorwaarden vergunde aanbieders mogen promoten. Dat past bij het bredere beeld: een totaalverbod is complex en kent altijd mazen. > "Ondanks een veelbesproken verbod blijkt de praktijk weerbarstig. Echte verandering vraagt om meer dan alleen regels." ### Wat betekent dit voor Nederland? De discussie over gokreclame is in Nederland nog lang niet beslecht. Het Trimbos pleit voor een totaalverbod, maar de praktijk laat zien dat zo'n verbod niet waterdicht is. Voor marketeers en beleidsmakers is het belangrijk om te beseffen dat reclame niet alleen kanalisatie dient, maar ook schade kan veroorzaken. Een genuanceerde blik, gebaseerd op wetenschap, is essentieel.