Sport in Nederland: waarom loterijgeld zo moeilijk te vervangen is
Emma Bakker ·
Luister naar dit artikel~3 min
De Nederlandse Sportraad uit kritiek op de afhankelijkheid van loterijgeld in de sport. Sportbonden ontvangen miljoenen, maar alternatieven blijven uit. Een overzicht van de cijfers en de politieke impasse.
De Nederlandse Sportraad heeft tegenover Trouw kritiek geuit op de afhankelijkheid van de sport van loterijgeld. Voorzitter Tom van ’t Hek vindt dat de bezwaren tegen deze financieringsvorm de afgelopen jaren niet zijn veranderd. En dat terwijl er juist zoveel op het spel staat.
### Waarom is loterijgeld eigenlijk een probleem?
De Sportraad wijst erop dat financiering uit gokgelden botst met maatschappelijke waarden, zoals vastgelegd in de Duurzame Ontwikkelingsdoelen (SDG's) van de Verenigde Naties. Daarnaast zijn de inkomsten onzeker. Politieke besluiten over de kansspelbelasting kunnen zomaar roet in het eten gooien.
Ook zijn er zorgen over de groeiende invloed van gokbedrijven op de sport. Sinds de opening van de online gokmarkt zijn er veel meer mensen gaan gokken. Dat brengt risico's met zich mee, zoals gokverslaving en matchfixing. De Sportraad vindt dat de sport hier weerbaarder tegen moet worden.
In de politiek klinkt al langer de roep om minder afhankelijkheid van gokbedrijven. Kamerlid Michiel van Nispen pleitte in 2022 al voor onderzoek naar alternatieven. Maar echt van de grond is dat nog niet gekomen.
### Miljoenen uit loterijgelden: zo verdeeld
Hoe groot die afhankelijkheid is, blijkt uit de bedragen die sportbonden ontvangen via de Nederlandse Loterij en NOC*NSF. In 2025 ging het om flinke bedragen. De KNVB ontving bijvoorbeeld € 4,8 miljoen. De Atletiekunie kreeg € 1,225 miljoen, en zowel de KNSB als de Koninklijke Nederlandse Roeibond ontvingen € 885.000. Zelfs kleinere bonden zijn afhankelijk van deze inkomsten: de Nederlandse Boksbond kreeg ruim € 127.000, op een totale begroting van € 700.000.
Veranderingen in de afdracht kunnen dus grote gevolgen hebben. NOC*NSF waarschuwde dat een verhoging van de kansspelbelasting de bijdrage van de Nederlandse Loterij aan de georganiseerde sport met € 12,5 miljoen zou kunnen verlagen. De organisatie riep het kabinet daarom op de maatregel te heroverwegen.
> "De sportsector en de overheid moeten samen een propositie ontwikkelen waarmee eerlijke investeerders worden aangetrokken, zonder afhankelijk te zijn van gokbedrijven." – Tom van ’t Hek
### Alternatieve financiering: mooie woorden, weinig daden
Van ’t Hek vindt dat de Nederlandse topsport aantrekkelijker moet worden voor andere financiers. Volgens hem moeten de sportsector en de overheid samenwerken om eerlijke investeerders aan te trekken. Maar sinds het advies 'De opstelling aan de top' zo'n 2,5 jaar geleden verscheen, zijn er volgens hem geen grote stappen gezet.
Overheidsfinanciering lijkt een logisch alternatief, maar biedt geen garantie. Toekomstige kabinetten kunnen andere keuzes maken over de verdeling van publieke middelen. En dus blijft de sport voorlopig afhankelijk van loterijgeld.
De Nederlandse Sportraad blijft erop hameren: er moet een structureel financieringsmodel komen dat op lange termijn zekerheid biedt en minder leunt op de kansspelsector. De vraag is alleen: wie pakt die handschoen op?
