Raad van State oordeelt woensdag: blijft het monopolie op krasloten, sportweddenschappen en de lotto?

Emma Bakker · 2026-09-14

Kaj Hollemans is juridisch adviseur en oprichter van KH Legal Advice. Hij werkte van 2020 tot en met juni 2026 als senior jurist bij de afdeling Juridische Zaken van de Kansspelautoriteit. Daar voerde hij procedures, schreef hij beleidsregels en adviseerde hij de raad van bestuur over uiteenlopende juridische onderwerpen. Naast (online) kansspelen houdt hij zich bezig met wet- en regelgeving, strategie en beleid rond alcohol, drugs en preventie. Voor CasinoNieuws.nl zal Hollemans af en toe zijn licht laten schijnen op de juridische kant van (online) kansspelen en online casino's in Nederland. ### Wat ging eraan vooraf? Op 28 december 2021 vroeg JVH vergunningen aan voor het organiseren van instantloterijen (krasloten), landgebonden sportweddenschappen en de lotto. De Kansspelautoriteit wees die aanvragen op 4 januari 2022 af. De Wet op de kansspelen kent namelijk een éénvergunningstelsel voor deze kansspelen. Op grond van de artikelen 14b, eerste lid, 16, eerste lid en 27b, eerste lid, van de Wet op de kansspelen kan een vergunning maar aan één rechtspersoon worden verleend. De Kansspelautoriteit wees de aanvraag van JVH af, omdat de monopolievergunningen in november 2021 al waren verleend aan een andere partij: Lotto B.V. JVH maakte bezwaar. Op 27 september 2022 bleef de Kansspelautoriteit bij haar weigering. Volgens de Ksa was het éénvergunningstelsel evenredig en was er sprake van een gerechtvaardigde beperking op het vrije verkeer van diensten als bedoeld in artikel 56 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU). JVH was het daar niet mee eens en ging in beroep. ### Uitspraak rechtbank In februari 2024 oordeelde de rechtbank Oost-Brabant dat de Kansspelautoriteit de aanvragen van JVH niet had mogen weigeren. Het éénvergunningstelsel in de Wet op de kansspelen levert een beperking op van het Europese vrije dienstenverkeer en volgens de rechtbank is deze beperking onevenredig. Voor instantloterijen (krasloten), landgebonden sportweddenschappen en de lotto geldt een éénvergunningstelsel. Voor online kansspelen geldt een open stelsel, waarbij een onbeperkt aantal vergunningen beschikbaar is. Volgens de rechtbank is het kansspelbeleid daarom niet (meer) horizontaal consistent. Ook heeft de Kansspelautoriteit niet aannemelijk gemaakt dat een éénvergunningstelsel voor de drie landgebonden kansspelen onder het huidige kansspelbeleid nog noodzakelijk is om de doelstellingen van het Nederlandse kansspelbeleid te waarborgen. Kort gezegd: gelijke monniken, gelijke kappen. De rechtbank droeg de Kansspelautoriteit op om een nieuw besluit te nemen op de aanvragen van JVH, met inachtneming van deze uitspraak. Daarbij erkende de rechtbank dat deze uitspraak grote gevolgen heeft voor de vergunningverlening voor het organiseren van de drie landgebonden kansspelen. De Kansspelautoriteit en Lotto waren het niet eens met de uitspraak van de rechtbank en gingen in hoger beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak. Op 9 december 2025 heeft de Raad van State de zaak op zitting behandeld en op 16 september 2026 is de uitspraak. ### Uitkomst Als de Raad van State woensdag oordeelt dat het éénvergunningstelsel geen beperking oplevert van het Europese vrije dienstenverkeer, kunnen de deze week opnieuw verleende monopolievergunningen aan Lotto B.V. in stand blijven. In dat geval blijft het éénvergunningstelsel bestaan en kunnen andere partijen geen vergunning aanvragen voor het organiseren van instantloterijen (krasloten), landgebonden sportweddenschappen en de lotto. De kans daarop acht ik niet bijzonder groot, gelet op de uitspraak van de rechtbank en eerdere adviezen van de Afdeling Advisering van de Raad van State omtrent de inwerkingtreding van de Wet kansspelen op afstand (Wet Koa). Als de Raad van State woensdag oordeelt dat het éénvergunningstelsel wél een beperking vormt, dan moet de Kansspelautoriteit opnieuw naar de aanvragen van JVH kijken. Dat kan betekenen dat het monopolie op krasloten, sportweddenschappen en de lotto op de schop gaat. Voor de markt zou dat een aardverschuiving zijn: nieuwe aanbieders kunnen toetreden en de concurrentie neemt toe. Voor Lotto B.V. zou het een flinke tegenslag zijn. Hoe dan ook, de uitspraak van woensdag belooft een mijlpaal te worden in het Nederlandse kansspelrecht. Wordt vervolgd.