Noorse risicospelers stijgen 40%: wat gaat er mis?

Emma Bakker · 2026-01-28

Het is een cijfer dat je even doet stilstaan. Het aantal Noren dat risico loopt op gokproblemen is in drie jaar tijd met meer dan 40% gestegen. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van Kantar, uitgevoerd in opdracht van de staatsaanbieder Norsk Tipping. In 2021 waren er nog ongeveer 188.000 risicospelers. Nu zijn dat er al 269.000. Dat zijn 81.000 extra mensen die in de gevarenzone zitten. En dat is best opmerkelijk. Want er zijn de afgelopen jaren juist flink wat maatregelen genomen om probleemgokken tegen te gaan. Strenge reclameregels, geblokkeerde buitenlandse sites, moeilijkere transacties naar illegale aanbieders. Toch lijkt het niet te werken. Het probleem groeit gewoon door. ### Waarom stijgt het aantal risicospelers? Vooral onder jongeren gaat het hard. Experts wijzen naar de enorme toegankelijkheid van online kansspelen. Je hebt tegenwoordig overal een telefoon bij de hand. Een paar klikken en je bent in een online casino of plaatst een sportweddenschap. Het is altijd en overal beschikbaar. Dat maakt het lastig om de verleiding te weerstaan. Daarnaast is er de populariteit. Online gokken is gewoon heel normaal geworden in bepaalde kringen. Het hoort erbij, net als sociale media. En dat normaliseren maakt het extra lastig om de risico's goed in te zien.  ### Het monopolie onder vuur Hier komt een interessante discussie om de hoek kijken. In Noorwegen heeft Norsk Tipping namelijk een monopolie op de legale gokmarkt. Alleen zij mogen het aanbieden. Dat systeem bestaat al jaren, maar de kritiek wordt steeds luider. Afgelopen jaar deed de politieke partij Fremskrittspartiet een voorstel om het monopolie af te schaffen. Ook de European Gaming and Betting Association (EGBA) riep Noorwegen opnieuw op om dit 'verouderde model' te vervangen door een open, gereguleerde markt. En nu, met deze nieuwe cijfers, laait de discussie weer op. Critici zeggen het al langer: het monopolie beschermt spelers onvoldoende. Een licentiestelsel, waarbij meerdere partijen onder strikte voorwaarden mogen opereren, zou mogelijk effectiever zijn. Meer concurrentie, maar ook betere regulering en bescherming. ### De gevolgen en de zorgen De Noorse gezondheidsautoriteiten zijn duidelijk: deze stijging is zorgwekkend. Gokproblemen hebben grote gevolgen. Niet alleen voor de speler zelf, maar voor de hele omgeving. Schulden, relatieproblemen, mentale gezondheid – het kan een sneeuwbaleffect worden. Ze pleiten dan ook voor extra maatregelen: - Betere voorlichting, vooral gericht op jongvolwassenen - Meer preventieprogramma's - Scherpere monitoring van risicogedrag Het is een complex probleem. Technologie maakt gokken makkelijker, de maatregelen lijken niet aan te slaan, en het politieke systeem staat ter discussie. Wat wel duidelijk is: er moet iets veranderen. Als je zelf het gevoel hebt dat het gokken je ontglipt, weet dan dat er hulp is. Je kunt je inschrijven in Cruks, het Centraal Register Uitsluiting Kansspelen. Dat is een gokstop die je toegang ontzegt tot zowel online als landgebonden casino's. Maar het is een middel, geen wondermiddel. Soms heb je meer nodig. Zoals een expert het onlangs verwoordde: *'Bescherming begint bij erkenning. Zolang we gokproblemen zien als een individueel falen, en niet als een maatschappelijke uitdaging, komen we niet verder.'* Het gesprek is begonnen. De cijfers liegen er niet om. De vraag is nu: welke stappen gaan we zetten?