Nederlandse Loterij overwoog uitkeringspercentages te verlagen: wat betekent dit voor spelers?

Emma Bakker · 2026-09-21

Het ministerie van Financiën klopte in de zomer van 2024 bij de Nederlandse Loterij aan met een prangende vraag: hoe gaan we om met de hogere kansspelbelasting? De loterij kreeg het verzoek om in kaart te brengen welke maatregelen mogelijk zijn om de extra kosten op te vangen. En of die kosten konden worden doorgeschoven naar de spelers. Dat blijkt uit openbaar gemaakte documenten. De zorgen waren niet mis. Als spelers meer moeten betalen voor hetzelfde lotje, zouden ze weleens minder kunnen gaan spelen. Of erger: hun heil zoeken bij illegale aanbieders. Het ministerie wilde daarom ook weten welke gedragseffecten te verwachten zijn. Want ja, een hogere belasting klinkt als een simpele rekensom, maar de gevolgen reiken veel verder. ### Verlaging van uitkeringspercentages als oplossing? Een van de onderzochte opties was het verlagen van de uitkeringspercentages. Simpel gezegd: als een loterij minder van de inleg terugstopt in prijzen, blijft er meer over om de belasting te betalen. In de stukken wordt gevraagd om door te rekenen wat het oplevert als de uitkeringspercentages naar het wettelijke minimum gaan. Voor de Staatsloterij werd gerekend met een verlaging naar 60%. Voor de sportweddenschappen van TOTO Winkel en de Instantloterij gold een minimum van 47,5%. Hoeveel extra marge dat de Nederlandse Loterij zou opleveren, is niet duidelijk geworden. Die bedragen zijn niet openbaar gemaakt. Bij online kansspelen ligt dat anders. Daar geldt geen wettelijk minimum voor het uitkeringspercentage. Dus daar zou de loterij vrijer kunnen schuiven met de prijzenpot. Uit eerdere correspondentie blijkt dat het ministerie al eerder wees op de ruimte die er was. De Staatsloterij keerde op dat moment 67,9% uit, terwijl 60% verplicht was. De vraag was dan ook of de hogere lasten konden worden doorgerekend door het uitkeringspercentage te verlagen. ### Bijna € 100 miljoen aan kansspelbelasting De discussie kwam niet uit de lucht vallen. De verwachte belastingafdracht voor de Nederlandse Loterij zou stijgen van € 63 miljoen naar € 92 miljoen. Een flinke sprong. Het ministerie van Financiën had echter vragen bij die berekening. Een simpele doorrekening van het bestaande bedrag met het hogere tarief kwam namelijk lager uit. Hoe dat kan? De Nederlandse Loterij legde uit dat het te maken heeft met de manier waarop prijzen worden gecommuniceerd. Bij loterijen met brutoprijzen gaat een hogere kansspelbelasting ten koste van het bedrag dat de winnaar uiteindelijk ontvangt. Bij loterijen met netto geldprijzen blijft het aangekondigde prijzenpakket gelijk. De extra belastinglast komt dan voor rekening van de aanbieder. Neem een geadverteerde nettoprijs van € 1 miljoen. Om dat bedrag netto uit te keren, moet de loterij rekening houden met de kansspelbelasting over de brutoprijs. Dat maakt de belastingdruk dus hoger dan je op het eerste gezicht zou denken. ### Gevolgen voor spelersgedrag Het verlagen van de uitkeringspercentages blijft niet zonder gevolgen. Uit de scenario's blijkt dat een deel van de spelers gewoon doorspeelt, ook als de prijzen iets minder aantrekkelijk worden. Anderen blijven binnen hetzelfde budget en beperken hun speelduur of inzet. En dan is er nog een groep die zou overstappen naar illegale kansspelaanbieders. Die laatste groep baart zorgen. In de stukken wordt expliciet de link gelegd met de doelstellingen van het Nederlandse kansspelbeleid. Illegale kansspelen worden namelijk relatief aantrekkelijker als de hogere belasting aan spelers wordt doorberekend. En dat terwijl er juist zoveel energie wordt gestoken in verslavingspreventie en het tegengaan van illegaliteit. > “De kunst is om de balans te vinden tussen genoeg inkomsten voor de schatkist en een verantwoord speelklimaat.” Hogere kosten kunnen ook gevolgen hebben voor verslavingspreventie. Als spelers minder waar voor hun geld krijgen, kunnen sommigen juist meer gaan spelen om hetzelfde gevoel te krijgen. Dat is een risico dat je niet wilt onderschatten. Kortom, de hogere kansspelbelasting zet de Nederlandse Loterij voor een lastige keuze. Verlagen die uitkeringspercentages, of toch maar niet? De komende tijd zal moeten blijken welke kant het op gaat.