Meta voor de rechter: wat betekent dit voor legale goksites?
Emma Bakker ·
Luister naar dit artikel~5 min
VNLOK daagt Meta voor de Amsterdamse rechtbank vanwege illegale gokadvertenties. De zaak test de DSA en heeft gevolgen voor legale operators in Nederland.
Stel je voor: je runt een legaal online casino in Nederland. Je houdt je netjes aan alle regels, betaalt je vergunningen, maar toch zie je op Facebook en Instagram advertenties van illegale goksites die spelers lokken met aanbiedingen waar jij niet tegenop kunt. Frustrerend, toch? Dat is precies waarom de Dutch gambling trade association VNLOK naar de rechter stapt.
### VNLOK daagt Meta voor de Amsterdamse rechtbank
Op maandag 28 september heeft VNLOK Meta gedagvaard voor de rechtbank in Amsterdam. Ze willen dat Meta harder optreedt tegen illegale gokadvertenties die via Facebook en Instagram bij Nederlandse consumenten terechtkomen.
Volgens VNLOK komt meer dan 90% van de onderzochte Facebook-gokadvertenties van illegale sites. Dat is hun eigen bevinding, geen rechterlijke uitspraak. Maar het geeft wel aan hoe groot het probleem is.
De zaak draait om de vraag: hoe ver moet een groot online platform gaan onder de Digital Services Act (DSA) van de Europese Unie? En wat betekent dat voor legale operators die in Nederland actief zijn?
### Wat wil VNLOK precies bereiken?
VNLOK vertegenwoordigt vergunde Nederlandse online gokaanbieders. Ze vragen de rechter om vast te stellen dat Meta zijn DSA-verplichtingen niet nakomt. Concreet eisen ze dat Meta meer doet om illegale advertenties die op Nederlandse consumenten zijn gericht, te voorkomen.
Meta verwijderde in mei 11% van de advertenties en in juni 15%, meldt VNLOK. In een verklaring uit juni vroeg VNLOK ook om een schadevergoedingsplicht en dagelijkse dwangsommen als Meta zich niet aan een gerechtelijk bevel houdt. Daarnaast hebben ze de Europese Commissie gevraagd om een onderzoek en mogelijke sancties.
### Waarom preventie centraal staat, niet alleen verwijderen
Het juridische vraagstuk gaat verder dan alleen het verwijderen van individuele advertenties. Onder de DSA moeten zeer grote online platforms systemische risico's beoordelen en beperken, waaronder risico's van illegale inhoud. De artikelen 34 en 35 beschrijven dat kader.
Dat staat naast regels over platformaansprakelijkheid. Artikel 6 biedt een voorwaardelijke vrijstelling van aansprakelijkheid voor gehoste content, maar behoudt de mogelijkheid van gerechtelijke bevelen. Artikel 8 verbiedt een algemene verplichting om alle gebruikerscontent te monitoren. Die monitoringsbeperking neemt echter niet de aparte plicht weg om systemische risico's aan te pakken.
Er is een belangrijke beperking: VNLOK's openbare aankondigingen bevatten niet de volledige pleidooien, de precieze Nederlandse procedurele basis voor hun bevoegdheid of alle wetsartikelen waarop ze zich beroepen. De zaak moet daarom niet worden beschreven als een gevestigde mededingingszaak. De beschuldigingen van VNLOK moeten nog door de rechter worden beoordeeld.
### Hoe andere Europese landen dit aanpakken
De Nederlandse actie combineert een rechtszaak met een klacht bij de Europese Commissie. Elders zijn er ook initiatieven:
- In Italië heeft de communicatietoezichthouder AGCOM in december 2023 een handhavingsbesluit tegen Meta genomen op basis van het nationale verbod op gokreclame.
- In Duitsland meldt de Gemeinsame Glücksspielbehörde der Länder (GGL) dat beperkingen op Google- en Meta-advertenties hebben bijgedragen aan een afname van illegale reclame.
- In Spanje heeft de Dirección General de Ordenación del Juego (DGOJ) plichten opgesteld om illegale gokinhoud te verwijderen. Er is geen bewijs voor een vergelijkbare huidige zaak tegen Meta daar.
Deze voorbeelden laten zien dat er verschillende Europese interventies zijn, maar de gevolgen nog niet volledig duidelijk zijn. Het blijft een uitdaging om verwijderingsverplichtingen effectief te maken zonder elk platform of rechtsgebied over één kam te scheren.
### Wat dit betekent voor jou als professional in Nederland
Als je in de Nederlandse gokindustrie werkt, is deze zaak relevant. Het laat zien dat de druk op platforms toeneemt om illegale advertenties aan te pakken. Voor legale operators betekent dit mogelijk een eerlijker speelveld. Maar het roept ook vragen op over hoe ver platforms moeten gaan en wie de kosten draagt.
De uitkomst van deze zaak kan gevolgen hebben voor hoe Meta en andere platforms omgaan met gokadvertenties in Nederland. Het is een ontwikkeling om te volgen, vooral als je betrokken bent bij online marketing of compliance in de goksector.
Kortom, de rechtszaak tussen VNLOK en Meta is een testcase voor de DSA en zal de verhoudingen in de Nederlandse online gokmarkt kunnen beïnvloeden. Blijf op de hoogte van de ontwikkelingen.