Meta voor de rechter: wat betekent dit voor legale gokreclame in Nederland?

·
Luister naar dit artikel~4 min

VNLOK daagt Meta voor de Amsterdamse rechtbank vanwege illegale gokadvertenties. Meer dan 90% van de onderzochte Facebook-advertenties kwam van illegale sites. Wat betekent dit voor legale operators?

### Waarom VNLOK Meta voor de rechter daagt Stel je voor: je runt een legaal online casino in Nederland. Je houdt je aan alle regels, betaalt keurig je vergunningen, maar ondertussen adverteren illegale goksites vrolijk verder op Facebook en Instagram. Dat is precies waar de Dutch gambling trade association VNLOK zich al langer aan stoort. Op maandag 28 september daagde de vereniging Meta voor de Amsterdamse rechtbank. Ze willen dat het platform veel harder optreedt tegen illegale gokadvertenties die Nederlandse consumenten bereiken. De zaak draait om de vraag: hoe ver moet een zeer groot onlineplatform gaan onder de Europese Digital Services Act (DSA)? Volgens VNLOK kwam meer dan 90% van de door hen onderzochte Facebook-gokadvertenties van illegale sites. Dat is hun eigen bevinding, geen rechterlijke uitspraak. Toch geeft het te denken. Meta verwijderde in mei 11% van de advertenties en in juni 15%. Dat is dus lang niet alles. VNLOK wil niet alleen dat er achteraf wordt opgeruimd, maar dat er preventief wordt opgetreden. Daarom eisen ze een verklaring voor recht en dwangsommen als Meta niet meewerkt. Daarnaast hebben ze de Europese Commissie gevraagd om een onderzoek en eventuele sancties. ### Het juridische speelveld: DSA versus platforms De kern van de zaak zit in de DSA. Grote platforms moeten systemische risico's inschatten en beperken, waaronder de verspreiding van illegale content. Artikelen 34 en 35 beschrijven dat kader. Maar er is ook een andere kant: Artikel 6 geeft platforms een voorwaardelijke vrijstelling van aansprakelijkheid voor gehoste content. Artikel 8 verbiedt een algemene monitoringsplicht. Dat betekent niet dat de zorgplicht om systeemrisico's aan te pakken verdwijnt. De rechter moet nu uitmaken of Meta voldoende doet. Belangrijk om te weten: VNLOK heeft niet alle details van de zaak openbaar gemaakt. We weten niet precies op welke Nederlandse procedurele gronden ze staan. Het is dus geen uitgemaakte zaak. De beschuldigingen moeten nog worden bewezen. ### Hoe andere Europese landen dit aanpakken Nederland staat niet alleen. Italië's communicatietoezichthouder AGCOM nam in december 2023 een handhavingsbesluit tegen Meta vanwege het nationale gokadvertentieverbod. In Duitsland meldt de Gemeinsame Glücksspielbehörde der Länder (GGL) dat beperkingen op Google- en Meta-advertenties hebben geleid tot minder illegale reclame. Spanje's Dirección General de Ordenación del Juego (DGOJ) heeft ook plichten opgelegd om illegale gokcontent te verwijderen, al is er daar geen vergelijkbare rechtszaak tegen Meta. De uitdaging is overal hetzelfde: hoe zorg je dat verwijderingsverplichtingen effectief zijn zonder elk platform of rechtsgebied over één kam te scheren? De Nederlandse zaak combineert een rechtszaak met een klacht bij de Europese Commissie. Dat maakt het een interessante testcase voor de hele EU. > “Als legale operators zich aan de regels houden, mogen illegale concurrenten niet via sociale media dezelfde doelgroep bereiken. Dat ondermijnt de hele markt.” – Emma Bakker, Lead Strategist Identiteitsgedreven Adverteren ### Wat dit betekent voor de Nederlandse gokmarkt Voor legale online casino's is dit een belangrijk signaal. Zij betalen belasting, voldoen aan strikte reclamebeperkingen en mogen bepaalde doelgroepen niet eens benaderen. Illegale sites hebben die remmen niet. Als Meta onvoldoende optreedt, blijft het speelveld scheef. De uitkomst van deze zaak kan bepalen hoe streng platformen in de toekomst moeten zijn. Wordt het een blauwdruk voor andere landen? Of blijft het bij goede voornemens? Wat denk jij: moet een platform als Meta actief jagen op illegale gokadvertenties, of is dat een taak voor de overheid? Eén ding is zeker: de uitspraak kan de verhoudingen in de Nederlandse online gokwereld blijvend veranderen.