Meta voor de rechter: wat betekent dit voor legale gokadvertenties?
Emma Bakker ·
Luister naar dit artikel~4 min
VNLOK daagt Meta voor de rechter wegens illegale gokadvertenties. De zaak test de Digital Services Act en heeft gevolgen voor legale gokbedrijven in Nederland.
Stel je voor: je zit op Facebook en ziet een advertentie voor een online casino. Zonder erbij na te denken klik je erop. Maar wat als dat casino helemaal geen vergunning heeft? Dat is precies waar de Dutch gambling trade association VNLOK zich zorgen over maakt. Maandag 28 september daagde VNLOK Meta voor de rechtbank in Amsterdam. Ze willen dat Meta harder optreedt tegen illegale gokadvertenties op Facebook en Instagram. Deze zaak test hoe ver een groot online platform moet gaan onder de Europese Digital Services Act (DSA). En dat heeft direct gevolgen voor legale gokbedrijven in Nederland.
### Waarom VNLOK naar de rechter stapt
VNLOK vertegenwoordigt de legale online gokaanbieders in Nederland. Volgens hen is meer dan 90% van de gokadvertenties die ze op Facebook onderzochten afkomstig van illegale sites. Let op: dat is hun eigen bevinding, geen rechterlijke uitspraak. Toch geeft het te denken. Meta verwijderde in mei 11% van de advertenties en in juni 15%. Dat is volgens VNLOK niet genoeg. Ze eisen dat de rechtbank verklaart dat Meta zijn DSA-verplichtingen niet nakomt. En als Meta niet meewerkt, willen ze dwangsommen. Daarnaast hebben ze de Europese Commissie gevraagd om een onderzoek en mogelijke sancties.
### Het juridische speelveld: preventie versus verwijdering
De kern van de zaak draait niet alleen om het verwijderen van individuele advertenties. Onder de DSA moeten zeer grote online platforms systemische risico's beoordelen en beperken. Denk aan de verspreiding van illegale inhoud. Artikelen 34 en 35 van de DSA beschrijven dat kader. Maar er is ook een andere kant: Artikel 6 geeft platforms een voorwaardelijke vrijstelling van aansprakelijkheid voor gehoste content. Artikel 8 verbiedt een algemene verplichting om alle gebruikerscontent te monitoren. Dat betekent echter niet dat de plicht om risico's aan te pakken verdwijnt. Het is een complexe balans.
### Wat andere Europese landen doen
Nederland is niet het enige land dat worstelt met illegale gokadvertenties. Italië's communicatiewaakhond AGCOM legde Meta in december 2023 een handhavingsbeslissing op vanwege het nationale verbod op gokreclame. In Duitsland meldde de Gemeinsame Glücksspielbehörde der Länder (GGL) dat beperkingen op Google- en Meta-advertenties hebben geleid tot een afname van illegale reclame. Spanje's Dirección General de Ordenación del Juego (DGOJ) heeft plichten opgelegd om illegale gokinhoud te verwijderen. Elk land pakt het anders aan, maar de uitdaging is hetzelfde: hoe zorg je ervoor dat verwijderingsverplichtingen effectief zijn zonder elke platform of jurisdictie over één kam te scheren?
### De commerciële spanning
Er speelt ook een commerciële spanning. Legale gokbedrijven moeten zich aan strenge regels houden. Ze mogen bijvoorbeeld niet zomaar adverteren. Illegale concurrenten trekken zich daar niets van aan en proberen via sociale media toch dezelfde doelgroep te bereiken. Dat is oneerlijk. De zaak tegen Meta kan dat speelveld eerlijker maken. Maar het is nog te vroeg om conclusies te trekken. VNLOK heeft niet alle details van de rechtszaak openbaar gemaakt. De rechter moet zich nog uitspreken.
### Wat betekent dit voor jou?
Als je in de gokbranche werkt of er als consument mee te maken hebt, is deze zaak belangrijk. Het kan bepalen hoe platforms als Meta omgaan met illegale advertenties. En het kan de concurrentieverhoudingen veranderen. Voor nu is het vooral een zaak om te volgen. De uitspraak kan verstrekkende gevolgen hebben voor de hele Europese gokmarkt.
> “Deze zaak test hoe ver een platform moet gaan om illegale content te weren. Dat is niet alleen een juridische kwestie, maar ook een economische.”
Wil je op de hoogte blijven? Houd dan de ontwikkelingen rondom de DSA en de Nederlandse gokmarkt in de gaten. Want wat er in Amsterdam gebeurt, kan zomaar eens navolging krijgen in de rest van Europa.