Meta voor de rechter: dit betekent het voor legale gokreclame
Emma Bakker ·
Luister naar dit artikel~5 min VNLOK daagt Meta voor de rechter wegens illegale gokadvertenties. Ontdek wat dit betekent voor legale operators en de DSA.
Stel je voor: je runt een legaal online casino in Nederland. Je houdt je netjes aan alle regels, betaalt je vergunningen en advertentiebeperkingen. Maar ondertussen zie je op Facebook en Instagram advertenties van illegale goksites die jouw klanten wegkapen. Behoorlijk frustrerend, toch? Dat is precies waar de Dutch gambling trade association VNLOK zich al langer zorgen over maakt. Op maandag 28 september daagde VNLOK Meta voor de rechtbank in Amsterdam. Ze willen dat het platform harder optreedt tegen illegale gokadvertenties. En dat is nogal wat, want het test hoe ver een zeer groot onlineplatform moet gaan onder de Europese Digital Services Act (DSA).
### Waarom deze zaak belangrijk is
VNLOK vertegenwoordigt legale Nederlandse online gokaanbieders. Ze zeggen dat meer dan 90% van de Facebook-gokadvertenties die ze onderzochten, afkomstig was van illegale sites. Dat is hun eigen bevinding, geen rechterlijke uitspraak. Maar het schetst wel het probleem: legale operators moeten zich aan strenge regels houden, terwijl illegale concurrenten via sociale media nog steeds dezelfde doelgroep bereiken.
De kern van de zaak draait niet alleen om het verwijderen van advertenties achteraf. Onder de DSA moeten zeer grote platforms systemische risico's inschatten en beperken, waaronder de verspreiding van illegale inhoud. Artikelen 34 en 35 van de DSA beschrijven dat kader. Meta verwijderde in mei 11% van de advertenties en in juni 15%, meldt VNLOK. Maar volgens de vereniging is dat niet genoeg. Ze eisen een verklaring van aansprakelijkheid en dagelijkse dwangsommen als Meta niet meewerkt. Daarnaast hebben ze de Europese Commissie gevraagd om een onderzoek en mogelijke sancties.
### Wat de wet zegt (en niet zegt)
Er is een belangrijke nuance: de DSA verplicht platforms niet om alle gebruikersinhoud te monitoren. Artikel 8 verbiedt een algemene monitoringsplicht. Maar dat betekent niet dat er geen aparte verplichtingen zijn om systemische risico's aan te pakken. Het is een balans tussen vrijheid en verantwoordelijkheid. En die balans ligt nu op tafel in Amsterdam.
Wat kunnen we concluderen? Nog niet alles. VNLOK heeft niet alle pleitnota's openbaar gemaakt, en de precieze juridische basis voor hun standpunt is onduidelijk. De zaak is dus nog volop in ontwikkeling. Wat wel duidelijk is: dit is geen typische mededingingszaak. Het draait om platformverantwoordelijkheid en hoe effectief verwijderingsverplichtingen zijn.
### Andere Europese landen doen ook mee
Nederland is niet het enige land dat worstelt met illegale gokreclame op sociale media. Italië's communicatietoezichthouder AGCOM nam in december 2023 handhavingsmaatregelen tegen Meta vanwege het nationale verbod op gokadvertenties. In Duitsland meldt de Gemeinsame Glücksspielbehörde der Länder (GGL) dat beperkingen op Google- en Meta-advertenties hebben geleid tot een afname van illegale reclame. En Spanje's Dirección General de Ordenación del Juego (DGOJ) heeft richtlijnen opgesteld voor het verwijderen van illegale gokinhoud, hoewel er daar geen vergelijkbare zaak tegen Meta loopt.
Deze voorbeelden laten zien dat er geen eenduidige aanpak is. Elk land heeft zijn eigen regels en handhavingsroutes. Maar de gedeelde uitdaging is: hoe zorg je ervoor dat verwijderingsverplichtingen effectief zijn zonder elk platform of rechtsgebied over één kam te scheren?
### Wat dit betekent voor jou als marketeer
Als je in de Nederlandse online gokindustrie werkt, dan raakt deze zaak je direct. Legale operators concurreren met illegale sites die zich niets aantrekken van reclamebeperkingen. Een uitspraak tegen Meta zou het speelveld eerlijker kunnen maken. Maar het kan ook leiden tot strengere regels voor iedereen. Hoe dan ook: de uitspraak wordt met spanning afgewacht.
Voor nu is het belangrijk om te beseffen dat de DSA nog volop in ontwikkeling is. Platforms worden steeds meer verantwoordelijk gehouden voor wat er op hun sites gebeurt. En dat heeft gevolgen voor iedereen die adverteert. Blijf dus op de hoogte van de laatste ontwikkelingen, want dit verhaal is nog lang niet afgelopen.
> “Deze zaak gaat niet alleen over Meta, maar over de vraag hoe we als samenleving omgaan met illegale content op platforms. De uitkomst kan de hele advertentiemarkt veranderen.” – Emma Bakker, Lead Strategist Identiteitsgedreven Adverteren
Kortom, de rechtszaak tussen VNLOK en Meta is er een om in de gaten te houden. Het test de grenzen van de DSA en kan grote gevolgen hebben voor legale gokaanbieders in Nederland. En wie weet, misschien leidt het uiteindelijk tot een eerlijker speelveld voor iedereen.