Meta voor de rechter: wat betekent dit voor legale gokadvertenties in Nederland?
Emma Bakker ·
Luister naar dit artikel~5 min
VNLOK daagt Meta voor de rechter wegens illegale gokadvertenties. Wat betekent dit voor legale gokbedrijven in Nederland en de DSA?
### VNLOK daagt Meta voor de rechter
Stel je voor: je bent een legale online gokaanbieder in Nederland. Je houdt je aan alle regels, betaalt netjes je belastingen en zorgt dat je advertenties niet opdringerig zijn. Maar ondertussen zie je dat illegale goksites via Facebook en Instagram gewoon hun gang gaan. Dat is precies waar de Dutch gambling trade association VNLOK zich al jaren aan stoort. Daarom heeft VNLOK op maandag 28 september Meta voor de rechtbank in Amsterdam gedaagd. Ze willen dat het platform harder optreedt tegen illegale gokadvertenties die Nederlandse consumenten bereiken. Deze zaak test hoe ver een zeer groot onlineplatform moet gaan onder de Europese Digital Services Act (DSA). En dat heeft directe gevolgen voor legale operators die op de Nederlandse markt concurreren.
### Wat wil VNLOK precies bereiken?
VNLOK vertegenwoordigt vergunde Nederlandse online gokaanbieders. De vereniging vraagt de rechter om te verklaren dat Meta zijn DSA-verplichtingen niet nakomt. Ze eisen dat Meta meer doet om illegale advertenties die op Nederlandse consumenten zijn gericht, te voorkomen. Volgens VNLOK is meer dan 90% van de door hen onderzochte Facebook-gokadvertenties afkomstig van illegale sites. Dat is hun eigen bevinding, geen gerechtelijke uitspraak.
Maar dat is nog niet alles. VNLOK meldde dat Meta in mei 11% van de advertenties verwijderde en in juni 15%. In een verklaring van juni vroegen ze ook om een aansprakelijkheidsverklaring en dagelijkse boetes als Meta zich niet aan een gerechtelijk bevel houdt. Daarnaast hebben ze de Europese Commissie gevraagd om een onderzoek en mogelijke sancties.
### Waarom het niet alleen om verwijderen gaat
De juridische kwestie gaat verder dan of individuele advertenties worden verwijderd nadat ze zijn gemeld. Onder de DSA moeten zeer grote onlineplatforms systemische risico's beoordelen en beperken, waaronder risico's die verband houden met de verspreiding van illegale inhoud. Artikelen 34 en 35 beschrijven dat kader voor risicobeoordeling en -beperking.
Dat kader staat naast aparte regels over platformaansprakelijkheid. Artikel 6 biedt een voorwaardelijke vrijstelling van aansprakelijkheid voor gehoste inhoud, maar behoudt de mogelijkheid van gerechtelijke bevelen. Artikel 8 verbiedt een algemene verplichting om alle gebruikersinhoud te monitoren. Die monitoringsbeperking neemt echter niet de aparte plichten weg om systemische risico's te beoordelen en te beperken.
Er is een belangrijke beperking: de openbare aankondigingen van VNLOK bevatten niet de volledige pleidooien, de precieze Nederlandse procedurele basis voor hun belang of elke rechtsbepaling waarop ze zich beroepen. De procedure moet daarom niet worden beschreven als een gevestigde mededingingszaak. De beschuldigingen van de vereniging moeten nog door de rechter worden beoordeeld.
### Hoe andere Europese landen dit aanpakken
De Nederlandse actie combineert een rechtszaak met een klacht bij de Europese Commissie. Elders heeft de Italiaanse communicatietoezichthouder AGCOM in december 2023 een handhavingsbesluit tegen Meta genomen op grond van het nationale verbod op gokreclame. In Duitsland meldt de Gemeinsame Glücksspielbehörde der Länder (GGL) dat beperkingen op Google- en Meta-advertenties hebben bijgedragen aan een daling van illegale advertenties. Spanje's Dirección General de Ordenación del Juego (DGOJ) heeft plichten opgelegd om illegale gokinformatie te verwijderen. Deze voorbeelden laten zien dat er verschillende Europese interventies zijn, maar de gevolgen nog niet volledig zijn uitgekristalliseerd.
### Wat betekent dit voor jou als marketeer?
Als je in Nederland met een legaal gokbedrijf werkt, is dit een belangrijk signaal. De commerciële spanning is duidelijk: legale operators hebben te maken met marktregels en advertentiebeperkingen, terwijl illegale concurrenten via sociale platforms nog steeds hetzelfde publiek proberen te bereiken. Deze zaak kan de manier waarop platforms omgaan met illegale gokadvertenties veranderen. Voor jou betekent het dat je moet blijven letten op de ontwikkelingen rond de DSA en hoe de rechter beslist. Het is een kans om je eigen compliance te versterken en je concurrentiepositie te verbeteren.
> “Het is niet alleen een kwestie van advertenties verwijderen, maar van het voorkomen dat ze überhaupt verschijnen.” – aldus een betrokkene bij de zaak.
Blijf op de hoogte van deze rechtszaak, want de uitspraak kan verstrekkende gevolgen hebben voor de hele Nederlandse online gokmarkt.