Meta's gokreclameschandaal: 30.000 illegale advertenties ontmaskerd

Emma Bakker · 2026-01-26

Meta, het moederbedrijf achter Facebook en Instagram, staat weer flink onder druk. En deze keer gaat het niet om privacykwesties of algoritmes, maar om iets veel directers: tienduizenden illegale gokreclames die gewoon op hun platforms draaien. Volgens een grondige analyse van The Telegraph zijn er in het afgelopen jaar alleen al in het Verenigd Koninkrijk meer dan 30.000 advertenties verschenen die specifiek gericht leken op probleemgokkers. Dat zijn geen kleine aantallen meer, dat is een systeemfout. ### Hoe de advertenties kwetsbare spelers targeten Het meest verontrustende? Veel van die advertenties gebruiken de tekst “not on GamStop”. Dat klinkt misschien onschuldig, maar het is een bewuste strategie. GamStop is namelijk de Britse zelfuitsluitingsdienst waar probleemgokkers zich kunnen aanmelden om geen toegang meer te krijgen tot legale aanbieders. Door “not on GamStop” te gebruiken, richten deze illegale casino’s zich dus rechtstreeks op mensen die juist bescherming zochten. Het is alsof je een rookvrije zone binnenloopt en iemand je een sigaret aanbiedt. De bescherming wordt doelbewust omzeild. - Advertenties verwijzen naar niet-geregistreerde online casino's - Ze richten zich op gebruikers die zichzelf hebben uitgesloten - De advertenties zijn vaak geraffineerd en lijken op legitieme content ### Waarom Meta volgens toezichthouders tekortschiet Na vragen van The Telegraph heeft Meta tientallen advertenties verwijderd. Maar volgens Tim Miller, directeur van de UK Gambling Commission, is dat slechts een druppel op een gloeiende plaat. Hij beschuldigt Meta ervan bewust te weinig in te grijpen. “Meta knijpt een oogje dicht en verdient geld aan criminelen en oplichters,” stelt Miller. Het bedrijf zou herhaaldelijk gewaarschuwd zijn, maar echte actie blijft uit. En dat terwijl Meta over geavanceerde AI-systemen beschikt die verdachte advertenties prima zouden kunnen opsporen. Het voelt een beetje alsof je een bewakingscamera hebt die perfect werkt, maar je besluit hem uit te zetten omdat het te veel stroom kost. De technologie is er, de wil lijkt te ontbreken. ### Dit is geen geïsoleerd probleem Wat in het VK gebeurt, is helaas geen uitzondering. Het past in een breder patroon van onthullingen over Meta's rol bij illegale advertenties. Eerder kwam al naar buiten dat mogelijk tot 10% van Meta's advertentie-inkomsten uit dit soort illegale gokreclames komt. Ook in Nederland zien we vergelijkbare tactieken. Illegale aanbieders gebruiken hier termen als 'casino zonder Cruks' of 'casino zonder limiet' om spelers te bereiken die uitgesloten zijn. In november en december vorig jaar was meer dan 95% van de gokreclames op Facebook en Instagram voor illegale online casino's. Dat zijn geen kleine percentages meer. Dat is bijna de volledige markt. ### De grotere vraag voor identiteitsgedreven adverteren Voor professionals in identiteitsgedreven adverteren roept dit schandaal fundamentele vragen op. Waar ligt de grens tussen slim targeten en het uitbuiten van kwetsbare groepen? Hoe verantwoordelijk zijn platforms voor de content die ze verspreiden? “We kunnen niet aan de ene kant praten over ethisch adverteren en aan de andere kant dit soort praktijken tolereren,” zou je kunnen zeggen. Het is een kwestie van consistentie in je waarden. De technologie om dit tegen te gaan bestaat. AI-systemen kunnen patronen herkennen, verdachte zoektermen filteren en illegale aanbieders blokkeren. Maar technologie volgt altijd beleid. En als het beleid is om advertentie-inkomsten te maximaliseren, dan krijg je dit soort uitkomsten. Het echte werk begint bij de vraag: wat vinden we acceptabel? En zijn we bereid om inkomsten te laten lopen voor die principes? Voor Meta lijkt dat antwoord, tot nu toe, duidelijk.