Een Canadees onderzoek toont aan dat lootbox-kopers vaker gokproblemen ervaren, ook na correctie voor andere gokvormen. 57,7% van de kopers voldoet aan criteria voor risicovol gokgedrag.
### Wat zegt het onderzoek precies?
Een Canadees onderzoek onder leiding van Hyoun S. Kim van Toronto Metropolitan University laat zien dat mensen die lootboxes kopen vaker kampen met gokproblemen en gokgerelateerde schade. De onderzoekers benadrukken wel dat de studie geen bewijs levert dat lootboxen deze problemen veroorzaken, omdat de gegevens op één moment zijn verzameld.
Aan het onderzoek deden 3.709 volwassenen mee die minimaal één keer per maand gokten en daarnaast regelmatig videogames speelden. De onderzoekers wilden vaststellen welke kenmerken lootbox-kopers hebben en of het kopen van lootboxes samenhangt met de ernst van gokproblemen en gokgerelateerde schade, ook wanneer rekening wordt gehouden met andere vormen van gokken.
### Wie koopt lootboxes?
Van de deelnemers gaf 1.922 (51,8%) aan in de twaalf maanden voorafgaand aan het onderzoek geld te hebben uitgegeven aan lootboxes. Vergeleken met deelnemers die geen lootboxen kochten, waren zij gemiddeld jonger, vaker alleenstaand, vaker werkzaam, en vaker in het bezit van een hbo- of universitair diploma.
Volgens de onderzoekers bleef de relatie tussen het kopen van lootboxen en zowel gokproblemen als gokgerelateerde schade bestaan, ook nadat rekening was gehouden met andere vormen van gokken, zoals spellen bij een online casino en sportweddenschappen.
### Zijn lootbox-kopers vaker probleemgokkers?
Van de lootbox-kopers voldeed 57,7% aan de criteria voor een matig risicovolle gokker of probleemgokker. Bij deelnemers die geen lootboxen kochten was dat 21,1%. Daarnaast bleek dat mensen die vaker lootboxes kochten vaker ernstige gokproblemen rapporteerden. Deze samenhang was sterker dan bij sportweddenschappen en krasloten, en vergelijkbaar met die bij casinospellen.
### Psychische klachten en ander problematisch gedrag
Lootbox-kopers rapporteerden vaker psychische klachten en ander problematisch gedrag dan deelnemers die geen lootboxes kochten. Zo voldeden zij vaker aan de zelfgerapporteerde criteria voor een middelenstoornis, depressie, een gegeneraliseerde angststoornis en een paniekstoornis. Ook rapporteerden zij vaker een bipolaire stoornis, schizofrenie en boulimia.
Daarnaast meldden lootbox-kopers vaker problematisch gedrag, waaronder overmatig gamen, gebruik van pornografie of seks, online winkelen, sporten, sociale media en internetgebruik. Voor posttraumatische stressstoornis (PTSS), obsessieve-compulsieve stoornis (OCD) en ADHD vonden de onderzoekers geen statistisch significant verschil tussen deelnemers die wel en geen lootboxen kochten.
### Waarom lijken lootboxes op kansspelen?
Volgens de onderzoekers lijken lootboxen op traditionele kansspelen. Ze wijzen erop dat lootboxen, net als speelautomaten, werken met willekeurige beloningen en elementen die spelers kunnen stimuleren om door te spelen, zoals bijna-winnende uitkomsten en opvallende geluiden en beelden.
De auteurs benadrukken dat landen verschillend omgaan met de regelgeving rond lootboxen. Als voorbeeld noemen zij Nederland, waar de prijs van een lootbox in echt geld moet worden weergegeven en niet alleen in een virtuele valuta. Ook België wordt in het onderzoek aangehaald, waar lootboxes onder de kansspelwetgeving vallen.
### Wat betekent dit voor beleidsmakers?
De onderzoekers benadrukken dat hun studie geen bewijs levert dat lootboxen gokproblemen veroorzaken, omdat alleen op één moment gegevens zijn verzameld. Wel blijkt volgens hen dat het kopen van lootboxen samenhangt met de ernst van gokproblemen en gokgerelateerde schade, ook wanneer rekening wordt gehouden met andere vormen van gokken.
Daarom stellen de onderzoekers dat beleidsmakers kunnen overwegen om lootboxen onder bestaande kansspelregels te laten vallen, bijvoorbeeld door leeftijdscontroles, speellimieten en informatie over mogelijke risico's in te voeren.
### Eerder onderzoek naar lootboxes
Eerder onderzoek van jurist Leon Y. Xiao stelde dat betaalde lootboxes sterke overeenkomsten vertonen met kansspelen, omdat spelers betalen voor een onzekere uitkomst met een mogelijke waarde. Dit sluit aan bij de huidige bevindingen en versterkt de oproep tot strengere regulering.
