Jongeren in de bijstand: wat de cijfers echt laten zien

Emma Bakker · 2026-09-21

Het aantal jongeren met een bijstandsuitkering blijft maar stijgen. Al dertien kwartalen op rij. Dat is geen toeval meer, dat is een patroon. PRO-Kamerlid Wimar Bolhuis wilde van minister Thierry Aartsen (Werk en Participatie) weten hoe dat komt. Het antwoord? Verrassend eerlijk, maar ook een beetje vaag. ### Wat weten we zeker? Begin 2026 ontvingen ongeveer 42.000 jongeren onder de 27 jaar een bijstandsuitkering. Het totale beroep op de bijstand groeide ook, maar minder hard dan onder jongeren. Van de circa 410.000 mensen met een uitkering is iets meer dan 10% jonger dan 27. Historisch gezien schommelt dat aandeel al jaren. Toch is de stijging onder jongeren sterker dan bij andere leeftijdsgroepen. Volgens Aartsen komt dat simpelweg door meer instroom dan uitstroom, vooral onder mensen met een buiten-Europese herkomst. > "Er is simpelweg meer instroom dan uitstroom binnen deze groep." — Minister Aartsen ### Gokken, schulden en Buy Now Pay Later Bolhuis legde een directe link tussen online gokken, Buy Now Pay Later-diensten (BNPL) en het groeiende aantal jongeren in de bijstand. Jongeren zouden steeds vaker in de schulden komen en daardoor een beroep moeten doen op de bijstand. Aartsen is voorzichtiger. Hij noemt het zorgelijk dat meer jongeren online gokken sinds de invoering van de Wet Kansspelen op afstand. Maar of dat direct leidt tot meer bijstandsinstroom? Dat weet hij niet. Wel acht hij het aannemelijk dat een combinatie van problemen — oplopende schulden, mentale gezondheidsklachten — uiteindelijk uitmondt in meer instroom. ### Wat doet het kabinet? Het kabinet zet in op bescherming tegen wat Aartsen "financiële verleidingen" noemt. Concreet gaat het om: - De nieuwe wet voor online kansspelen, waar staatssecretaris Van Bruggen de Kamer deze zomer over informeerde. - Een vernieuwde Europese richtlijn die consumenten beter moet beschermen bij achteraf betalen. - De 'Aanpak Werk en Meedoen Nieuwkomers', gericht op statushouders met "veel arbeidspotentieel". ### Waarom dit jou aangaat Misschien denk je: interessant, maar wat heb ik hiermee te maken? Best veel, eigenlijk. Of je nu ondernemer bent, marketeer of gewoon iemand met een mening over hoe Nederland werkt — deze cijfers zeggen iets over de kansen van een hele generatie. Jongeren die hun loopbaan nog moeten beginnen, belanden in een vangnet dat eigenlijk bedoeld is als laatste redmiddel. Dat is niet alleen zorgelijk voor hen, maar voor de hele maatschappij. Elke jongere die onnodig lang in de bijstand zit, is een gemiste kans op de arbeidsmarkt. En laten we eerlijk zijn: als we niet eens weten wát de oorzaken precies zijn, hoe kunnen we dan een oplossing bouwen die werkt? Aartsen geeft toe dat aanvullend onderzoek nodig is. Dat is een begin. Maar begin is niet hetzelfde als oplossing. ### Wat nu? De minister belooft betere samenwerking tussen de betrokken ministeries. Want de dossiers — werk, zorg, financiën — liggen verspreid. Dat klinkt logisch, maar het is ook precies waar het vaak misgaat. Voor jou als professional betekent dit één ding: houd de ontwikkelingen in de gaten. Of je nu beleid maakt, marketing doet of personeel aanneemt — de arbeidsmarkt verandert. En de jongeren van nu zijn de werknemers van morgen. Wil je hier iets mee? Begin bij de basis: vraag je af hoe jouw organisatie bijdraagt aan kansen voor jongeren. Soms zit de grootste impact in de kleinste aanpassing.