Google verliest bescherming: wanneer ben jij als platform aansprakelijk?

·
Luister naar dit artikel~5 min
Google verliest bescherming: wanneer ben jij als platform aansprakelijk?

Het Europese Hof oordeelde dat platformen hun bescherming tegen aansprakelijkheid kunnen verliezen bij een actieve commerciële rol. Een zaak tussen Google en Italiaanse toezichthouder AGCOM over gokreclames op YouTube leidde tot deze belangrijke uitspraak.

Het Europese Hof van Justitie (HvJ-EU) heeft een belangrijke uitspraak gedaan die de regels voor online platformen flink op scherp zet. Het Hof oordeelde dat platformen hun bescherming tegen aansprakelijkheid voor gebruikerscontent kunnen verliezen wanneer zij een actieve commerciële rol spelen bij de verspreiding daarvan. Dit is een gamechanger, niet alleen voor Google, maar voor elk platform dat content van derden host en eraan verdient. De uitspraak volgt uit een zaak tussen de Italiaanse toezichthouder AGCOM en Google over gokreclames op YouTube. Google kreeg een boete van € 750.000 opgelegd. Maar het gaat hier om veel meer dan alleen een boete; het gaat om de vraag of platformen als YouTube zich nog kunnen verschuilen achter hun 'neutrale' rol. ### Wat speelde er precies? De procedure begon in juli 2022, toen AGCOM Google een bestuurlijke boete van € 750.000 oplegde. Volgens AGCOM stonden op vijf YouTube-kanalen video's van de affiliatesite Spike Slot waarin goksites werden gepromoot. Daarmee zouden de kanalen de Italiaanse wetgeving hebben overtreden, die vrijwel alle vormen van gokreclame verbiedt. Google was het hier niet mee eens en ging in beroep. Een Italiaanse bestuursrechter in Rome vernietigde de boete aanvankelijk. Volgens de rechter trad YouTube's moederbedrijf Google uitsluitend op als hostingdienst en kon het bedrijf niet verantwoordelijk worden gehouden voor content die door derden was geplaatst. Klinkt logisch, toch? Maar AGCOM dacht daar anders over. ### De kernvraag voor het Hof AGCOM ging in beroep bij de hoogste Italiaanse bestuursrechter, de Consiglio di Stato. Die legde vragen voor aan het Europese Hof van Justitie over de uitleg van de Europese richtlijn inzake elektronische handel. Een van de vragen was of die richtlijn überhaupt van toepassing was op content rondom gokken. Kansspelen zelf vallen buiten de regels van deze richtlijn. Maar het Hof maakte een slim onderscheid: het aanbieden van kansspelen is iets anders dan het technisch opslaan van video's. Volgens het Hof valt de hostingdienst van een online videoplatform wel onder de Europese regels, ook wanneer de opgeslagen video's reclames van een online casino bevatten. Het opslaan en beschikbaar stellen van deze video's is op zichzelf een technische activiteit die niet rechtstreeks verbonden is met het aanbieden van kansspelen. Dit is een cruciaal punt: de hosting zelf is neutraal, maar de rol van het platform eromheen niet per se. ### Wanneer ben je geen neutrale host meer? De belangrijkste vraag was of Google kon worden gezien als een neutrale hostingprovider. Vroeger konden hostingdiensten onder voorwaarden worden vrijgesteld van aansprakelijkheid op basis van artikel 14 van de Europese Richtlijn elektronische handel. Hoewel de essentie van deze 'veilige haven'-regeling nog altijd overeind staat, is de wetgeving inmiddels vernieuwd: de aansprakelijkheidsvrijstelling is nu opgenomen in artikel 6 van de Digital Services Act (DSA). Volgens het Hof geldt deze bescherming echter niet wanneer een platform een actieve rol speelt bij de verspreiding van content. In de zaak rond YouTube wees het Hof op verschillende elementen waaruit een commerciële samenwerking bleek: - Google had met de betreffende contentmaker een overeenkomst gesloten binnen het YouTube Partnership Program. - De overeenkomst voorzag in een verdeling van advertentie-inkomsten tussen Google en de maker. - Voorafgaand aan het partnerschap onderzocht Google onder meer het onderwerp van het kanaal, de populairste video's, en metadata zoals titels en beschrijvingen. Volgens het HvJ-EU gaf deze controle Google concrete kennis over de inhoud van de video's. Daardoor kon het bedrijf zich voor deze specifieke kanalen niet langer beroepen op de positie van een neutrale tussenpersoon. ### Wat betekent dit voor jou? Deze uitspraak is een wake-upcall voor elk platform dat content van gebruikers host en er geld aan verdient. Of je nu een klein forum beheert of een groot videoplatform, zodra je actief meewerkt aan de verspreiding van content – bijvoorbeeld door inkomsten te delen of content te promoten – kun je aansprakelijk worden gehouden. Het is dus zaak om je eigen processen onder de loep te nemen. Een woordvoerder van Google liet weten dat het bedrijf de uitspraak bestudeert. Maar voor de rest van ons is de boodschap duidelijk: wees transparant over je rol, documenteer je afspraken, en wees je bewust van de risico's. De tijd van wegkijken is voorbij.