Het Braziliaanse Openbaar Ministerie klaagt 17 gokbedrijven aan en eist miljarden voor de volksgezondheid. De sector staat onder druk door een dreigend verbod.
### Braziliaanse overheid klaagt 17 gokbedrijven aan
Stel je voor: de overheid daagt zeventien gokbedrijven voor de rechter. Dat is precies wat er nu gebeurt in Brazilië. Het Braziliaanse Openbaar Ministerie (AGU) heeft een rechtszaak aangespannen tegen zeventien gokbedrijven. Ze eisen minstens 1 miljard Braziliaanse real (ongeveer €186 miljoen) aan collectieve morele schadevergoeding. Daarbovenop schatten ze nog eens 2,6 miljard real (circa €483 miljoen) aan kosten voor het openbare gezondheidssysteem (SUS). De zaak richt zich op operators die volgens de overheid zo'n 80% van de markt vertegenwoordigen. Tegelijkertijd staat een geplande blokkade van gelicentieerde sites vanaf 6 oktober op de agenda.
### Wat eist de AGU van de operators?
De rechtszaak is aangespannen bij de federale rechtbank in Pernambuco. De AGU stelt dat gokgerelateerde psychische problemen extra kosten voor de SUS met zich meebrengen. De operators zouden een deel van die last moeten dragen. De AGU schat de schade voor de gezondheidszorg op ongeveer 2,6 miljard real. Het exacte bedrag is echter nog niet vastgesteld en moet later worden berekend.
De gevraagde vergoeding dekt de vijf jaar voorafgaand aan de rechtszaak. Volgens de claim loopt deze door zolang de door de rechter vastgestelde schade voortduurt. Daarnaast eist de overheid minstens 1 miljard real voor collectieve morele schade. Dat bedrag staat los van de SUS-vergoeding.
### De aanklacht: kosten afgewenteld op de samenleving
In de aanklacht stelt de AGU dat de operators de financiële voordelen houden, terwijl de publieke diensten en de samenleving de kosten van gokverslaving dragen. "De gedaagde bedrijven privatiseren aanzienlijke winsten uit de financiële inning van miljoenen wedders, terwijl ze de begrotingskosten als gevolg van collectieve ziekte afwentelen op de SUS en de samenleving als geheel," aldus de AGU.
Dat is de stelling van de overheid, geen rechterlijke uitspraak. De gedaagde bedrijven hebben nog niet gereageerd op de schadeclaims.
> **Een schrijnend voorbeeld:** In de regio Northeast, waar de zaak is aangespannen, wonen naar verluidt de meeste sociaaleconomisch kwetsbare mensen die deelnemen aan hoogrisicogokken. De overheid vindt dat de wettelijke compensatie die gokbedrijven betalen niet genoeg is om de kosten voor de SUS te dekken.
### Wie zijn de gedaagden?
Onder de zeventien bedrijven bevinden zich bekende namen zoals Kaizen Gaming Brasil (Betano), HS do Brasil (Bet365), SPRBT Interactive Brasil (Superbet), Ventmear Brazil (Sportingbet), Esportes Gaming Brasil (Esportes da Sorte en Onabet), Foggo Entertainment (Blaze) en NSX Brazil (Betnacional). Ook Estrelabet, 7K, Casino, 7Games, Betão, Vaidebet, H2 Bet, Pixbet, Novibet, Bullsbet, Betfair en KTO staan op de lijst.
### Rechtszaak zet druk op de sector
De claim komt op een moment dat president Luiz Inácio Lula da Silva een verbod op de industrie heeft aangekondigd. Volgens de bron worden alle gelicentieerde goksites in Brazilië vanaf 6 oktober geblokkeerd. Dat zorgt voor directe operationele onzekerheid bovenop de langlopende kwestie van mogelijke aansprakelijkheid voor eerdere en aanhoudende schade.
De Nationale Vereniging van Spellen en Loterijen en het Braziliaanse Instituut voor Verantwoord Gokken hebben de Hoge Raad gevraagd het aangekondigde verbod ongedaan te maken. Die uitdaging betreft het sectorbrede verbod en staat los van een reactie van de zeventien bedrijven op de schadeclaims van de AGU.
### Wat betekent dit voor de toekomst?
Overheidsprocessen tegen gokbedrijven komen ook in andere markten voor, zoals een rechtszaak in Florida tegen sweepstakes casino-exploitanten. In Brazilië draait het echter om de vermeende kosten voor de volksgezondheid en worden zowel vergoeding voor de SUS als collectieve schade geëist.
De omvang van de claim en het aandeel van de markt dat de operators vertegenwoordigen, maken dit een zaak om in de gaten te houden. Het zal ongetwijfeld gevolgen hebben voor de manier waarop gokbedrijven in Brazilië en daarbuiten opereren.